Kültür ve Turizm Bakanlığı Özel Ödülleri’ne 2018 yılında “Sanat Tarihi” dalında layık görülen Prof. Dr. Nurhan Atasoy, konuk olduğu  ‘Zevk-i Tahattur’ programında çocukluğunu, gençliğini ve aile hayatını anlattı. 

Esenler Belediyesi Kültür İşleri Müdürlüğü tarafından düzenlenen ‘Zevk-i Tahattur’ programının bu ayki konuğu sanat tarihçisi ve yazar Prof. Dr. Nurhan Atasoy oldu. Etkinliğin yönetimini İl Kültür ve Turizm Müdürü Dr. Coşkun Yılmaz’ın yaptığı ve Dr. Kadir Topbaş Kültür ve Sanat Merkezi’nde gerçekleştirilen programda, Atasoy’un hayatı, hatıraları ve çalışmaları konuşuldu.

Prof. Dr. Atasoy’un çok sayıda kitabı, çalışması ve öğrencisi olduğunu hatırlatan Coşkun Yılmaz, “Mesele bu hayatta biraz kendiniz olabilmek. Makamlar mevkiler hepsi geçici, meselenin özünde insan olmak, insan olabilmek var.” ifadesini kullandı.

EZBER İSTEYENLER YÜZÜNDEN TARİHTEN NEFRET ETTİM

Büyükbabasının tıp profesörü, babasının eczacı olduğunu, çocukluğunun Sultanahmet’te geçtiğini belirten Prof. Dr. Nurhan Atasoy, “Bizim sokakta tek bir otomobil vardı, başka hiç araba yoktu. Tabii trafik problemi de yok, hep sokakta oynadım ben” şeklinde konuştu.

Lisedeki tarih öğretmeni nedeniyle tarih dersini hiç sevmediğini, Kanuni Sultan Süleyman’ın tahta çıktığı 1520 tarihinden ve İstiklal Marşı’ndan başka ezberinde hiçbir şey olmadığını ifade eden Atasoy, şöyle devam etti:

“O zamana kadar ezber isteyen hocalardan dolayı tarihten nefret ettim. Fakat lisenin son sınıflarına doğru Mediha öğretmen isminde bir tarih hocası geldi. Şimdi anlıyorum ki daha çok kültür tarihi anlatıyordu ve birdenbire benim ilgimi tarihe çekti. Sonra ablam ‘Biliyor musun, edebiyat fakültesinde sanat tarihi diye bir bölüm varmış.’ dedi. Ben evrakımı tamamlayıp doğru kayıt bürosuna gittim ve kaydımı yaptırıverdim. Sanat tarihine kaydoldum eve de gittim üniversiteye kaydoldum dedim.” diye konuştu.

MİMAR SİNAN’I ANLATMADILAR BİZE

Şu anki üniversite eğitimleriyle kıyaslandığında o zamanki şartların çok farklı olduğuna işaret eden Atasoy, “Sanat tarihi tahsili yapıp, 4 yıl okuyup Mimar Sinan ile ilgili hiçbir ders görmeden mezun olduk biz. Şartlar çok farklıydı, üniversitelerin bünyesi çok farklıydı. Bilim alanlarında yeterli çalışmalar yapılmış değildi.” dedi.

Programın ardından Esenler Belediyesi Kültür İşleri Müdürü Hüseyin Cerrahoğlu tarafından, Atasoy’a “AB-RU’larda Su Kasidesi” eseri takdim edildi.

‘Zevk-i Tahattur’ programının konuğu karikatürist Hasan Kaçan, her dönemin kendine göre bir sosyal medyası olduğunu belirterek, “Eskilerin sosyal medyası türkülerdi” dedi.

Esenler Belediyesi Kültür İşleri Müdürlüğü tarafından düzenlenen ‘Zevk-i Tahattur’ programının bu ayki konuğu karikatürist Hasan Kaçan oldu. Dr. Kadir Topbaş Kültür ve Sanat Merkezi’nde moderatörlüğünü İl Kültür ve Turizm Müdürü Dr. Coşkun Yılmaz’ın yaptığı programa Esenler Belediye Başkanı M. Tevfik Göksu, Başkan Yardımcısı Dr. Hasan Taşçı, Kültür İşleri Müdürü Hüseyin Cerrahoğlu ve davetliler katıldı.

HER DÖNEMİN SOSYAL MEDYASI VAR

Programın başında türkülerin hikâyelerine dair anekdotlar aktaran Kaçan, türkülerin eski zamanın sosyal medya ağı görevini gördüğünü söyleyerek şunları kaydetti:

“Türküler geçmişin sosyal iletişim ağını oluşturuyordu. O dönemin sosyal medyası, Whatsapp’ı türkülerdi. Teknolojiyle şimdi birbirimize konum atıyoruz, o zaman böyle bir imkânımız yoktu, türküler yoluyla hallediyorduk bu işi. İnsanlar birbirine mesaj atıyorlar türküler vasıtasıyla. Mesela ‘İndim dere kenarına’ diyor, konum atıyor sevdiğine. ‘Ada sahillerinde bekliyorum’ diyor, yine bir konum bildiriyor. Dolayısıyla her dönemin kendine göre bir sosyal medyası var, o dönemin sosyal medyası türkülerimiz ve şarkılarımızmış.”

İZİ SÜRÜLENLERİ ZEVK-İ TAHATTUR’LA HATIRLATIYORUZ

Zevk-i Tahattur’un Esenler’de gelenek haline geldiğini söyleyen Esenler Belediye Başkanı Mehmet Tevfik Göksu, “Zevk-i Tahattur Esenler’de artık gelenek haline geldi. ‘Hatırlanma zevki’ anlamına geliyor. Bizler insanları hatırlarız ama genelde öldükten sonra hatırlarız. Oysa insanları hayattayken hatırlayıp hem onları motive etmek, hem onlara teşekkür etmek hem de ürettiklerine teşekkür etmek geriden gelecek nesle müthiş bir motivasyondur” dedi.

Bu topraklarda izi bırakanları Zevk-i Tahattur’la hatırladıklarını dile getiren Göksu, “İnsanı yetiştirmek istiyorsanız rol modeller ortaya çıkartmanız lazım. Rol modeller ortaya çıktıktan sonra nesil kendisine modelleri seçmesi lazım. Biz de bu topraklarda iz bırakanları, izi sürülenleri bu Zevk-i Tahattur’la hatırlatarak bizim kuşağımızı bizden sonra gelen kuşağa, yeni nesle rol modellerini öğretmiş oluyoruz. Aynı zamanda emek verenlere de gerçekten hatırlandıklarını, iyi işler yaptıklarını ve iyi işler yapmaya devam etmelerini arzu ettiğimizi ifade etmiş oluyoruz. Geçmişi hatırlamak güzel bir şey ama bugünü hatırlamak daha doğru bir şeydir. O yüzden biz bugünü hatırlayarak gelecek nesillere önemli bir yol haritası çıkardığımızı düşünüyorum” diye konuştu.

“Zevk-i Tahattur” programına konuk olan tezhip sanatının duayenlerinden Prof. Dr. Çiçek Derman, hocası Prof. Dr. Süheyl Ünver’le ve tezhip sanatıyla tanışma hatıralarını anlattı.

Esenler Belediyesi Kültür İşleri Müdürlüğü’nün düzenlediği ve her ay değerli şahsiyetlerin hayatlarının konuşulduğu Zevk-i Tahattur programı, 2019-2020 Hoca Ahmet Yesevi Kültür Sanat Sezonu’nun ilk programında, tezhip sanatının duayenlerinden Prof. Dr. F. Çiçek Derman’ı konuk etti.

Program yönetimini İl Kültür ve Turizm Müdürü Dr. Coşkun Yılmaz’ın üstlendiği etkinlik Dr. Kadir Topbaş Kültür Sanat Merkezi’nde gerçekleşti. Tezhip sanatını Prof. Dr. Süheyl Ünver, Muhsin Demironat ve Rikkat Kunt’dan öğrenen Prof. Dr. Çiçek Derman’ın hayatı ve hatıraları üzerine sorduğu sorularla bir muhabbet havasında gerçekleşen programda, Derman’ın Süheyl Ünver ve tezhip sanatıyla tanışma hatıralarına da yer verildi.

SANKİ RÜYA ÂLEMİNDEYDİM

Atölyede çalışırken kendisine yepyeni ufukların açıldığını ve tezhip sanatını da bu vesileyle tanıdığını söyleyen Prof. Dr. F. Çiçek Derman, “Sanki bir rüya âlemindeydim. Ben bu atölyedeyken Semavi Eyice, Ekrem Ak, Niyazi Sayın gibi yaşayan sanatkârları tanıdım. Cuma günleri atölye günleriydi sanatkârlar gelirdi. Perşembe günleri de bir arabayla eski İstanbul’u gezerdik. Mevlevihanelere giderdik, daha sonra Esat Tugay’ın evinde öğle yemeği yerdik. Böyle bir sofrada bir daha oturamadım zaten. 18 yaşında bir genç kız için hayal bile edemeyeceği imkânlara sahip oldum. Allah rahmet eylesin, bunlar hep hocam sayesinde oldu.” sözlerini aktardı.

ÇALIŞMA HAYATIMDA EŞİMİN RIZASINI GÖZETTİM

Çiçek Derman, eşi Uğur Derman ile evliyken, 35 yaş üstünde ve 3 çocukla birlikte tahsiline devam ederek büyük bir aşk ve istekle çalışıp mezun olduğunu söyledi. Derman, eşi Uğur Bey’le birlikte hayatları boyunca hiçbir işe talip olmadıklarını belirterek, “İlk işim için üniversiteden bana gelen hocalık talebiyle iş hayatına başladım. Talep geldiği zaman biz karı koca olarak teklifi edeben reddetmeyiz, haktan biliriz. Ama talip olmak benlik getirir, ‘Ben bu işi yaparım’ diye gidersiniz, biz bundan hep kaçınırız. Çalışma hayatım için de Uğur Bey’in rızasını gözettim. Eğer o hayır deseydi ben çalışmazdım.” şeklinde konuştu.

Program, Çiçek Derman’a Esenler Sanat Evi tezhip kursu öğrencilerinin hazırladığı tablonun hediye edilmesiyle sona erdi.

“Zevk-i Tahattur” programının konuğu Hattat Hüseyin Kutlu, “İslâm medeniyeti geleneği, sanatı yaşanılır ve yaşatılır kılan bir medeniyettir” dedi.

Esenler Belediyesi Kültür İşleri Müdürlüğü’nün düzenlediği, her ay değerli şahsiyetlerin hayatlarının konuşulduğu “Zevk-i Tahattur” programının bu ayki konuğu Hattat Hüseyin Kutlu oldu. Yöneticiliğini İstanbul İl Kültür ve Turizm Müdürü Dr. Coşkun Yılmaz’ın yaptığı program, Dr. Kadir Topbaş Kültür Sanat Merkezi’nde gerçekleşti.

HAT SANATI UNUTULMASIN DİYE GİRDİM BU İŞE

Hattat olarak anılmasından öte aslında kendisinin emekli bir imam olduğunu belirten Kutlu, “Hat sanatına çok düşkünlüğüm yok. Arapça derslerinde güzel yazıya bir merakım vardı, fıtri bir kabiliyetim de var tabii. O zamanlar duydum ki bu sanatı temsil eden birisi var ve o giderse bu sanat tarihe karışacak. Ben de fedailik yaptım kendimce, bu sanat unutulmasın istedim, böyle başladım öğrenmeye. Hattat hamisi o zamanlar perişanlık içinde yaşardı. Bu insanlar adeta bir çınar gibiydi, onlar olmasaydı bizim hiçbir şeyden haberimiz olmayacaktı. Sırf bunun için yaptık hat sanatını, sadece bu sanat yok olmasın diye. Hattat olayım diye bir gayem yoktu. Hat sanatının artık bana ihtiyacı olmadığını düşündüğümde camiye yöneldim. Talebe okuturken birisi geldi, ‘Hocam bana bir yazı öğret’ dedi, ‘Tamam’ dedim. Derken içerisine girdim bu işin gayri ihtiyari olarak. Hiçbir zaman hattat olarak tanınmak istemedim ama kimse buna inanmıyor” şeklinde konuştu.

MEDENİYETİ OLMAYAN İŞİN SANATI YOKTUR

Hat sanatının ve diğer geleneksel sanatların İslâm medeniyetine ait sanatlar olduğunu söyleyen Kutlu, “Günümüzde sanatın kendisi var ama medeniyeti yok. İslâm medeniyetinin farkında mıyız? Ne zaman ki İslâm medeniyetinde Batı medeniyetine geçtik, o zaman bunu kaybettik. İslâm medeniyeti geleneği, sanatı yaşanılır ve yaşatılır kılan bir medeniyettir bugün için. Bunu Müslümanların anlaması lazım. Batı’ya benzediği sürece kimse onu bir şahsiyet sahibi olarak kabul etmeyecek. Şimdi hat sanatı, geleneksel sanatlar diyoruz ya, bunların medeniyeti olmadan sanatı yoktur. Bu yapılan işler sadece bir nostaljidir. Geleneğini kaybeden her şey yozlaşmıştır. Hat sanatı kendini terbiye etmek için yapılır, şan şöhret için yapılmaz. Önemli olan kâğıtları bezemek değil gönlünü bezeyebilmektir” dedi. Kutlu, programın sonunda gençlere geleceklerini doğru şekillendirmeleri için öğütler verdi.

Prof. Dr. Mehmet İpşirli, “Zevk-i Tahattur” programında, Türkiye Diyanet Vakfı’nın İslâm Arşivleri projesinin Cumhuriyet tarihinde başardıkları en büyük proje olduğunu söyledi.

Esenler Belediyesi Kültür İşleri Müdürlüğü’nün düzenlediği, her ay değerli şahsiyetlerin hayatlarının konuşulduğu Zevk-i Tahattur programının bu ayki konuğu, Medipol Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet İpşirli oldu. Yöneticiliğini İstanbul İl Kültür Ve Turizm Müdürü Dr. Coşkun Yılmaz’ın yaptığı program, Yıldız Teknik Üniversitesi’ndeki Otağ-ı Hümayun’da gerçekleşti.

HİÇBİR İSLÂM ÜLKESİNDE YOK

1983 yılından beri Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi projesinde çalışan, Osmanlı Devlet Teşkilatına dair Türkiye’de en önde gelen uzmanlardan ve Osmanlı belgelerini en iyi okuyan isimlerden birisi olan Prof. Dr. İpşirli, proje ile ilgili şunları söyledi:

“Diyanet İslâm Arşivleri projesi, Cumhuriyet tarihinde başardığımız en büyük projedir. Çok büyük emekler verilerek böyle orijinal bir ansiklopedi oluşturuldu. Biz bu işe ilk olarak beş kişi başlamıştık. O zamanlar İslâm ülkelerine ellerinde böyle bir çalışma olup olmadığına dair bilgi edinmek için mektuplar yolladık ve Mısır da dahil olmak üzere hiçbir İslâm ülkesinde böyle bir çalışma yapılmadığını öğrendik. Doğrudan doğruya yerli alimler tarafından yazılan bir eser yoktu. Hazırladığımız bu ansiklopedi yüzlerce arkadaşımız için bir üniversite görevi gördü. Her şeyi biz burada öğrendik. Akademik bir araştırma nasıl yapılır, bunun yazıya dökülmesi gibi şeyleri bu çalışmada öğrendik. Diyanet, otuz yılda çok büyük fedakarlıklarla bu projeye büyük paralar vakfetti. Bu ansiklopediyi hazırladıktan sonra, bu kadar büyük emekler ve maddi kaynaklar verilen projeyi, Diyanet hiçbir ücret istemeden online hizmete açtı. Şu anda bu İslam Ansiklopedisi’ni internet üzerinden çok rahat bir şekilde inceleyebilirsiniz.”

Esenler Belediyesi Kültür İşleri Müdürlüğü’nün düzenlediği, her ay değerli şahsiyetlerin hayatlarının konuşulduğu Zevk-i Tahattur programının bu ay ki konuğu, Prof. Dr. Mehmet Akif Aydın oldu. Yıldız Teknik Üniversitesi’ndeki Otağ-ı Hümayun’da gerçekleştirilen programda Aydın, Osmanlı Mahkeme Defterleri’ni inceleyerek oluşturacakları çalışmanın Osmanlı tarihine büyük bir hizmet olacağını söyledi.

Dr. Coşkun Yılmaz’la birlikte İstanbul Kadı’ları ile ilgili yüz ciltlik bir çalışma hazırladıklarını ifade eden Aydın, “Yüz ciltlik Osmanlı Mahkeme Defterleri’ni inceliyoruz. Bu sahada çalışanlara büyük kolaylık sağlıyor yaptığımız çalışma. Osmanlı tarihi ve Osmanlı hukuk tarihi hakkında doğrudan birinci el kaynaklardan yapılan çalışmalar çok önemli ama bu defterleri okumak zor olduğu için bu zamana kadar çok sınırlı sayıda kişi bu alanda çalışmış. Yirmi bini aşkın defter var, biz bunlardan kırk tanesi yaptık, bu sayıyı yüze tamamlayacağız. Yaptığımız çalışma Osmanlı tarihine çok büyük bir hizmettir, bu çalışmada yer almaktan mutluluk duyuyorum” diye konuştu.

Esenler Belediyesi Kültür İşleri Müdürlüğü’nün düzenlediği, Dr. Kadir Topbaş Kültür ve Sanat Merkezi’nde gerçekleşen Zevk-i Tahattür programının ilk konuğu Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Araştırmaları Merkezi Başkanı İlahiyatçı Prof. Dr. Raşit Küçük oldu. Hayatını ilme ve sünnet-i seniyyeye adayan Prof. Dr. Raşit Küçük, Mehmed Zahid Kotku’nun kendine tavsiyelerinden söz etti.  Küçük, “1969 yılında kendisiyle tanıştım ve kendisine tabi olmak istediğimi söyledim. Konya’da öğrenciydim o zamanlar, Yüksek İslâm Enstitüsü’nde okuduğumu söyledim. Bana ‘Okulundaki dersleri güzel anla, namazını geçirme, abdestsiz olmamaya gayret et. Pazartesi ve perşembeyi oruçlu geçirirsen iyi olur, talebe 6 saatten fazla uyumazsa Allah feyzini artırır. Bundan sonra Allah nasip ederse, Allah’ın bir dostunun elini tutarsın o da sana yardımcı olur’ şeklinde nasihatlerde bulunurdu.” diye konuştu

Program sonunda katılımcılara Prof. Dr. Raşit Küçük’ün “Sevgi Medeniyeti” kitabı hediye edildi.